Tüp Bebek ve Yumurta Dondurma İşlemi

Kariyer nedeniyle evliliği ötelemiş bayanlarda üreme potansiyelini ne engelliyor, infertilite nedenleri nelerdir?

Günümüzde hem evlenme yaşı hem de ilk doğum yaşı özellikle çalışan kesimde giderek artıyor. Bunun üreme şansına olan olumsuz etkisi konusunda toplumda yeterli bilinç maalesef yok, Kadında 30’lu yaşların ortalarından itibaren üreme kabiliyeti yumurtalıkların kapasitesine bağlı olarak sinsice azalıyor.Bu azalma 39- 40 yaş itibariyle çok hızlı dramatik bir düşmeye dönüşüyor.

Doğurganlığın 35 yaşından sonra azalmasının başka bir belirtisi de bu yaş grubunda düşüklerin artması ve genetik olarak sorunlu çocukların doğma riskinin artmasıdır. Bu durum yumurta yaşlanmasından kaynaklanıyor. Yumurtadaki mitokondri dediğimiz enerji organının DNA sı özellikle 35 yaşından sonra mutasyona uğrayıp bozulmaya başlıyor.Yeterli enerjisi olmayan yumurtalar döllenme için gerekli biyolojik işlemleri sağlıklı olarak tamamlayamıyor.

Bu mitokondri bize hem anne hem babadan değil ama sadece anne tarafından gelen bir yapı ve kendi öz genetik yapısını (DNA ) da taşıyor , taşıdığı DNA maalesef 35 yaş üzerinde hızla bozulmaya uğruyor , Kız çocuğu doğduğunda var olan milyonlarca yumurta sayıca azalarak ergenlik çağında 300-400 bine düşüyor.

Üreme yılları boyunca ilk adetten menopoza kadar geçen sürede bir kadının yumurtalıkları yaklaşık olarak 300 adet civarında olgun yumurta oluşturuyor, Doğurganlığın en yüksek olduğu yaşlarda gebe kalmaya gayret etmekte fayda var

Toplumda daha ileriki yaşlarda çocuk sahibi olan insanlar olduğu için mi böyle düşünülüyor?

Topluma baktığınız zaman %80’lik bölümünün doğurganlığının 17-18 ile 38-39 yaş aralarını görüyoruz. Doğurganlığın 35 yaşından sonra azalmasının başka bir belirtisi de bu yaş grubunda düşüklerin artması ve anormal çocukların doğmasıdır. Bunun nedeni yumurta yaşlanmasından kaynaklanıyor. Yumurtada ki mitokondri dediğimiz yumurtanın enerji organı maalesef 35 yaşından sonra mutasyona uğruyor ve DNA’sı bozulmaya başlıyor.

 Bu DNA bize anne babadan değil anne tarafımızdan ve çok eskilerden gelen bir DNA ve bu DNA maalesef 35 yaş üzerinde yapılan çalışmalar %50’den fazla mutasyon gösteriyor. Kadınlar doğduklarında yumurtalık rezervleri belli oluyor. Anne karnında bu rezerv azalarak gidiyor.
Yumurta sayısı 20. Haftada 7-8 milyon öncül yumurta sayısı varken doğduğunda 1 milyona düşüyor ve ergenlik çağında 300-400 bine düşüyor ve ömrünün geri kalan kısmında 20 yıllık bir süreçte yumurtaların sayısının azalmasıyla kadınlar menopoza giriyor. Aslında toplumun bilinçlenmesi lazım, doğurganlık maksimumu 20-30 yaş arasındadır daha sonrasında yavaş yavaş azalmaya başlıyor ve 40^dan sonra daha ciddi bir düşüş yaşanıyor ve menopoza giriyor.

Hocam yumurta dondurma işleminin mucizevi bir şekilde insanlara yardımcı olduğu durumlar var örneğin genç yaşta yumurta rezervinin bozulduğu yani çok genç yaşta erken menopoza giden hanımlar dondurma ihtimali ile karşı karşıya kalabilirler. Bu konu hakkındaki düşünceleriniz nelerdir?

Genç hanımlarda bekar ya da evli ama çocuk yapma planın henüz olmayan hanımların , yumurtalık rezervelerinin, rahim durumunu düzenli aralıklar ile kontrol edilmesini ihmal etmemesi gerekiyor. Evli çiftler bazen çocuk konusunu kariyer veya başka nedenlerle uzun yıllar ertelemeyi düşünüyorlar. Halbuki önce bir uzmana gidip danışılsa eğer varsa bir problem kişi bekarsa yumurta dondurmak evliyse de embriyo dondurmak gündeme gelir ya da bir an önce doğal yolla gebelik planlanır. Bireylere bu seçeneklerin olduğunu aile planlamasının nasıl yapılması gerektiğini anlatmalıyız.

Öncelikli önerimiz evli çiftlerin rezervlerinin belirlenmesi için uzman bir jinekoloğa gitmesidir.Örneğin kadın ağır bir hastalığa yakalanmış olabilir, cerrahi bir müdahale geçirecek olabilir ya da kanser gibi hastalıklardan dolayı kemoterapi tedavisi görmesi gerekiyor olabilir. Bu hastalara yumurta dondurma teknolojisinden bahsediyoruz kabul ederlerse yumurtalıklarını donduruyoruz. İlerde çocuk sahibi olma imkanını kolaylaştırıyoruz.

Önceden embriyo donduruluyordu fakat neden yumurta dondurulamıyordu?

Embriyo döllenmiş yumurtanın oluşturduğu bir şey yani burada bir erkek ve kadın gerekiyor. Erkeğin üreme hücresi ile kadının üreme hücresi bir araya geliyor ve embriyo oluşuyor. Embriyoyu da biz çok uzun zamanlardan beri yani 80’li yıllardan beri dondurup saklayabiliyoruz. Türkiye’de de dondurma çözme tekniğinin 20. Yılı olduğu için biz bunu kutluyoruz. Şimdi yumurtada sorun şuydu yumurta hücresi büyük bir hücre ve su içeriği fazla bir hücre. Dondurma esnasında kristalleşme ve iç yapısına zarar verme riski çok olduğu için yumurta dondurmanın verimi düşüktü. Fakat yeni teknolojiler ile yumurtaları alıp dondurup yıllar sonra çözüp sperm ile döllemek mümkün, Yumurtalıkların çıkartılıp dondurulup ilerde uygun zamanda geri konularak tekrar canlanması da şu anda mümkün.

Yumurta dondurma hedef gruplarından tekrar bahseder misiniz?

Aslında bu biraz tartışma konusu. Bunu eleştirenler şöyle diyor ‘’siz bunu yaparsanız millet daha geç evlenecek ve toplumun ayarı bozulacak’’ oysa biz sadece bireyin şansı devam etsin istiyoruz. Hiçbir sıkıntısı olmayan bireyler nasıl çocuk konusunda sıkıntı yaşıyorsa, embriyoları saklanmış çiftinde %100 çocuğu olacak diye bir durum yok. Yumurtalar düzgün gelişmeyebilir, rahimin içerisine tutunamayabilir veya yumurtalar döllenmeyebilir. İnsan doğal yollar ile yüzlerce şansa sahip iken bizde sadece 2-3 tane embriyo üretme şansı var.Aslında bu biraz tartışma konusu. Bunu eleştirenler şöyle diyor ‘’siz bunu yaparsanız millet daha geç evlenecek ve toplumun ayarı bozulacak’’ oysa biz sadece bireyin şansı devam etsin istiyoruz. Hiçbir sıkıntısı olmayan bireyler nasıl çocuk konusunda sıkıntı yaşıyorsa, embriyoları saklanmış çiftinde %100 çocuğu olacak diye bir durum yok. Yumurtalar düzgün gelişmeyebilir, rahimin içerisine tutunamayabilir veya yumurtalar döllenmeyebilir. İnsan doğal yollar ile yüzlerce şansa sahip iken bizde sadece 2-3 tane embriyo üretme şansı var.

Yumurta dondurma prosedürü nedir?

Öncelikle ağır bir tedavi olacak grubu örnek alalım. Onlar hemen geliyorlar ilk önce muayenesini yapıyoruz ve riskleri konuşuyoruz. Daha sonra kişiye uygun prosedürü seçiyoruz ve raporları hazırlanıyor. Âdetin herhangi bir döneminde bile vakit kaybettirmeden doğrudan uyarıya geçip toplayabildiğimiz kadar yumurtayı alıyoruz. Eski bilgilerimizle burada bir değişiklik oldu biz zannediyorduk ki âdetin başında bir döngü başlar o dalgayı aldın aldın alamadın gelecek aya kadar bir daha alamazsın. Oysa ki adetin herhangi bir dönemimde, buna biz random başlama yani gelişigüzel başlama diyoruz ,acelemiz varsa hemen ilaca başlayıp yumurta elde edilebiliyor.

Kendi istekleri ile yaptıracak olanlarda durum biraz daha değişik. Örneğin anti müllerian hormon diye bir hormon bakma şansımız var buda son 10 yıldır yaygın kullanılan bir hormon testi. Yumurtalıkların ilaç uygulama esnasında üretmesi olası yumurta sayısı hakkında işleme başlamadan oldukça net fikir veriyor.

Kan örneği alınmasının adetin belli bir döneminde olması gerekmiyor. Eğer bulunan değer kişinin yaşına göre çok düşükse veya yaşıtlarının %90’ından daha kötü durumdaysa vakit kaybetmeden yumurtalıkların uyarılması öneriliyor. Bakın siz bu eğriye göre daha erken yaşta menopoza gireceksiniz yumurta rezervleriniz azalmış, ufukta evlilik var mı gibi sorular soruluyor . Burada kritik nokta toplanan olgun yumurta sayısı, biz genelde 8’den az yumurta almak istemiyoruz 10 -15 arası çok daha uygun ama bazen bu sayıya ulaşmak için birden fazla uyarı gerekebiliyor .

Yani yumurta dondurmak için evli olmak mı gerekiyor?

Hayır, sonradan döllenme esnasında evli olmaları gerekiyor. Yani bunu ben sonradan kullanacağım diyen kullanmadan önce mutlaka evlenmek zorunda şu anki mevcut yasal düzenleme böyle ve ben istediğim zaman bu yumurtaları alırım başka ülkeye giderim gibi bir şansı da yok.

Bunun mantığı nedir hocam? Mesela Londra da yaşıyor oraya gönderemez misiniz hocam?

Türkiye içinde bir merkeze yumurtasını koyduğu zaman bunu en fazla Türkiye içerisinde başka bir merkeze götürme şansı var. Yasal düzenleme böyle.

Yumurta dondurma işlemi nasıl yapılıyor?

Önce tüp bebekte olduğu gibi yumurtalıklar ilaçlarla uyarılıyor, 10 – 14 Günlük süreçte yumurtalar büyüyor. Daha sonra da ultrason eşliğinde anestezi altında toplanıyor. Yumurtaların laboratuvarda olgunluklarına bakılır. Her yumurta dondurulmaya müsait olmayabilir. Olgun yumurtalar seçilir ve dondurulur.

Anne adaylarına önerimiz lütfen anne olma yaşını çok ötelemeyin.

İlgili Konular

Tüp Bebek Aşamaları

25 Kasım 2018/tarafından admin

Doğurganlığın Korunması

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek ve Gebelik Süreci

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Doğumları

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek ve Yumurta Dondurma İşlemi

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Aşamaları Nelerdir?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebekte Yardımcı Uygulamalar

25 Kasım 2018/tarafından admin

İlaçsız Tüp Bebek (IVM)

25 Kasım 2018/tarafından admin

Yumurtalık Uyarılması

25 Kasım 2018/tarafından admin

Embriyo Dondurma

25 Kasım 2018/tarafından admin

Semen Analizi

25 Kasım 2018/tarafından admin

Yumurta Toplama İşlemi

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebekte Estrofem Kullanımı

25 Kasım 2018/tarafından admin

Embriyo Transferi Sonrasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebekte Geç Tutunma Nedir?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Transfer Sonrası Bilinen Doğru Ve Yanlışlar

25 Kasım 2018/tarafından admin

Rahim Çizilmesi ve Tüp Bebek Tedavisi

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Enfeksiyon Riski var Mıdır?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Çay ve Kahve İçmek Zararlı mıdır?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Yumurtlama Olmadan Hamile Kalınır mı?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinin Aşamaları

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Yöntemi

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Kimlere Nasıl Uygulanır?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Oluşumu Nasıldır?

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Embriyo Seçimi

25 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisi

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Nedir?

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisi ile İlgili Merak Edilenler

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Mikroçip Yöntemi

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisi Kimlere Uygulanabilir / Uygulanamaz

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Tedavisinde Doğru Bilinen Yanlışlar

24 Kasım 2018/tarafından admin

Embriyo Transferi ve Yumurta Toplama İşlemi

24 Kasım 2018/tarafından admin

Tüp Bebek Hakkında Sık Sorduklarınız

14 Eylül 2018/tarafından admin

Aşılama Tedavisi

14 Eylül 2018/tarafından admin

PGT ve Genetik Testler

14 Eylül 2018/tarafından admin

Aşılama Yöntemi

14 Eylül 2018/tarafından admin

Tüp Bebek ve Mikroenjeksiyon

14 Eylül 2018/tarafından admin

Döllenme ve Embriyo Transferi

14 Eylül 2018/tarafından admin

Yumurta Toplama

14 Eylül 2018/tarafından admin

Yumurta Geliştirilmesi

14 Eylül 2018/tarafından admin
Prof. Dr. Ahmet Zeki Işık

Prof. Dr. Ahmet Zeki Işık

Kadın Hastalıkları, Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı

Prof. Dr. Ahmet Zeki Işık, Türkiye’nin ilk dondurma çözme, Assisted Hatching, Blastokist Evresi Transferi, Oosit (yumurta) dondurma çözme ve döllenme sonrası yeniden dondurma gebeliklerinde, hem klinik hem de laboratuvar ekiplerini bizzat yönetmiştir. Sağlık Bakanlığı’nın Tüp Bebek alanındaki 3 sertifikasına da sahiptir.

2014 yılından günümüze İzmir Medical Park Hastanesi Tüp Bebek Merkezi Sorumlusu olarak çalışmalarına devam etmektedir.

Daha fazla bilgi alın.